HOE WE (NIET) MET
ELKAAR OMGAAN
ONGEWENSTE OMGANGSVORMEN OP DE WERKVLOER
Wat zijn ongewenste omgangsvormen?
Ongewenste omgangsvormen kunnen in elke professionele werkomgeving voorkomen.
Het is niet altijd duidelijk wanneer er sprake is van ongewenste omgangsvormen.
Want wat voor de één ongewenst is, is voor de ander wellicht een grapje.
De gevolgen kunnen echter enorm zijn.
Werknemers die ermee te maken krijgen, ervaren vaak stress.
Stress kan leiden tot psychische en fysieke klachten en uiteindelijk tot verzuim.
Pesten:
Herhaald ongewenst negatief gedrag, waartegen iemand zich niet kan verdedigen. Pestgedrag kan direct gericht zijn tegen de persoon, bijvoorbeeld kleinerende en vernederende opmerkingen, voortdurende kritiek, fysiek aanvallen of bedreigen. Pesten kan ook minder direct: iemand isoleren, buitensluiten en negeren of roddelen, kwaadaardige geruchten, leugens en valse beschuldigingen verspreiden.
Intimidatie:
Herhaaldelijk angst aanjagen, onder druk zetten en dreigen zijn duidelijke vormen van intimidatie. Maar soms is het ook niet helemaal duidelijk wat er nu precies gebeurt. Daarom is het goed om soms even stil te staan en te voelen wat je lijf je vertelt. Want je lijf is je kompas. Die weet precies dat er iets niet klopt.
Seksuele intimidatie:
Elke vorm van seksuele toenadering, verzoeken om seksuele gunsten of ander seksueel getint gedrag in de werkomgeving, die een werknemer tegen wie het is gericht, als ongewenst ervaart. Dit kan verbaal zijn, maar ook non-verbaal: het tonen van seksueel getinte of pornografische afbeeldingen (ook via mail, WhatsApp of sms), aanstaren of seksueel gerichte gebaren. Daarnaast kan seksuele intimidatie fysiek zijn. Dat zijn alle vormen van ongewenst lichamelijk contact: een arm om de schouder, beetpakken, knijpen, zoenen, aanranden en verkrachten.
Agressie en geweld:
Een werknemer angst aanjagen of onder druk zetten door psychisch of fysiek geweld of door te dreigen met bijvoorbeeld ontslag of andere sancties.
Discriminatie:
Direct of indirect onderscheid op basis van bijvoorbeeld etnische achtergrond, seksuele geaardheid of geslacht. Discriminatie kan zich uiten in pestgedrag of (seksueel) intimiderend gedrag, in buitensluiten, achter stellen of anders behandelen.
Een vertrouwenspersoon weet wat te doen
Werknemers kunnen op de werkvloer te maken krijgen met ongewenst gedrag, zoals pesten, seksuele intimidatie, discriminatie of agressie.
Dergelijke situaties hebben grote impact op het welzijn van medewerkers én op het functioneren van de organisatie.
Het is daarom essentieel dat werknemers terechtkunnen bij een vertrouwenspersoon: iemand die luistert, ondersteunt en weet welke stappen passend en zorgvuldig zijn.
Dit kan een interne vertrouwenspersoon zijn, of een externe vertrouwenspersoon die volledig losstaat van de organisatie.
Een vertrouwenspersoon handelt altijd onafhankelijk, deskundig en vertrouwelijk.
Hij of zij biedt een veilige plek waar medewerkers hun verhaal kunnen doen, helpt bij het verkennen van mogelijke oplossingen en ondersteunt waar nodig bij vervolgstappen.
Zo draagt de vertrouwenspersoon bij aan herstel, veiligheid en een gezonde, integere werkomgeving.
Met plezier aan het werk
Iedere werknemer wil werken in een organisatie waar respect, veiligheid en vertrouwen vanzelfsprekend zijn.
Een werkomgeving waarin mensen zich gehoord voelen en met plezier hun werk kunnen doen.
Helaas is dat niet overal de realiteit.
In niet iedere organisatie wordt respectvol met elkaar omgegaan en is de werkplek zowel fysiek als psychisch veilig.
Voor veel werknemers is dit een dagelijkse uitdaging.
Uit onderzoek blijkt dat één op de zes werknemers te maken krijgt met pesten, discriminatie of intimidatie.
Dat betekent dat maar liefst 1,2 miljoen mensen hiermee worden geconfronteerd.

Omstanders en de bedrijfscultuur
Naast slachtoffer en daders is er een belangrijke groep: de omstanders. De mensen die het weten en of het zien gebeuren.
Ook door hun gedrag wordt het vergoelijkt, gebagatelliseerd, en zelfs acceptabel gemaakt.
Sta daarom als werkgever ook stil bij de bedrijfscultuur:
Hoe sociaal geaccepteerd is bepaald gedrag op de werkvloer?
Vraag eens na hoe vaak er dingen zijn gebeurd ?
Wat kunt u doen als werkgever?
Wanneer uw werkgever naar u toekomt, neem de klacht serieus, bied een luisterend oor en vraag of de medewerker open staat voor een gesprek met de veroorzaker.
Stel open vragen en neem de tijd voor uw medewerker. Een conflict samen oplossen is altijd het allerbeste. Maar soms kom je er samen niet uit of durft uw medewerker niet in gesprek te gaan.
Wanneer uw werknemer niet naar u durft te komen of niet in gesprek durft te gaan met de veroorzaker is het belangrijk dat de weg naar de vertrouwenspersoon bekend is.
Als vertrouwenspersoon kan ik uw medewerker opvangen, advies geven en ik weet precies de route die genomen kan worden als het gaat om grensoverschrijdend gedrag.
